Raritet među filmskim trakama

U Beču je nedavno pronađena kopija najstarijeg srpskog igranog filma, „Karađorđe“, koji je 1911. godine režirao Čiča Ilija Stanojević. Ova vest momentalno je postala senzacija o kojoj se u filmadžijskim krugovima uveliko raspravlja, a ni ovdašnja nestručna javnost nije nezainteresovana.

Nedavno su novinari i filmski radnici u Muzeju kinoteke imali jedinstvenu priliku da vide nekoliko scena iz ovog filma. Oni koji su prisustvovali događaju kažu da izgleda fascinantno!

Direktor Jugoslovenske kinoteke, Radoslav Zelenović, otišao je u Beč kako bi sam proverio autentičnost ovog podatka i, prekopavajući po tamošnjoj arhivi, zaista se uverio u to da je reč o senzacionalnom otkriću. Poslednjih osamdeset godina, film „Karađorđe“ vodio se kao izgubljen, za njim je čak bila izdata i međunarodna filmska poternica.

Gospodin Zelenović takođe je rekao kako u depoima bečkog filmskog arhiva postoji još nekoliko naših starih filmova iz 1911. i 1912. godine. „Karađorđe“ i drugi otkriveni domaći filmovi još uvek nisu u našem posedu, jer tek predstoji dogovaranje sa Austrijskom kinotekom oko uslova samog preuzimanja ovih filmskih rariteta.

Stvarno trajanje pomenutog filma još uvek nije precizno utvrđeno, tako da se tačno ne zna hoće li će taj filmski materijal biti pogodan za prikazivanje na proslavi dva veka od podizanja Prvog srpskog ustanka iduće godine. Ipak, ma koliko snimljenog materijala bilo sačuvano, niko ne može poreći značaj ovog otkrića za istoriju domaće kinematografije.

U predstojećim razgovorima koji će se voditi sa predstavnicima Austrijske kinoteke o uslovima preuzimanja ili otkupa „Karađorđa“, važnu ulogu mogla bi da ima i činjenica da se u depoima naše kinoteke čuva jedan stari film koji je možda takođe izgubljen i tražen putem „međunarodne poternice“, a koji su Austrijanci snimili 1908. godine.

Pratite Krstaricu i preko mobilne aplikacije za Android i iPhone.