„Misterija Brašovanovog paviljona” danas u Muzeju nauke

BEOGRAD – Izložba „Misterija Brašovanovog paviljona iz 1929. godine“, autora Daria Čupića i Milana Poznanovića biće otvorena danas u Muzej nauke i tehnike u Beogradu i trajaće do 1. marta, javili su organizatori.

Postavka u Galeriji 51 ovog muzeja posvećena je Paviljonu Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca na Svetskoj izložbi u Barseloni 1929. godine, o kojem se smatra da je postojalo dosta nejasnih predstava i informacija.

Zahvaljujući autorima izložbe arhitekti Dariju Čupiću i istoričaru umetnosti Milanu Poznanoviću, kao i saradniku na projektu arhitekti Milanu Milovanoviću, veliki broj važnih nepoznanica je sada otkriven, i zato se nametnuo naziv izložbe – “Misterija Brašovanovog paviljona”.

Nakon dugogodišnjeg istraživanja publika će biti u prilici da prvi put vidi rekonstrukciju spoljašnjosti i unutrašnjosti paviljona, veliki broj do sada neobjavljenih originalnih fotografija i moći će da se identifikuje skulptura koja je stajala ispred objekta.

Ceo istraživački proces ne bi bilo moguće sprovesti bez digitalizacije koja je učinila da mnoge svetske arhive postanu dostupne i na internetu.

Izložba i katalog predstavljaju presek jednog iscrpljujućeg procesa sa jasnim ciljem da aktuelizuju određene teme.

Autori su se predano bavili temama međuratne arhitekture na prostorima bivše Jugoslavije i na taj način su uspeli da popune neke praznine u poznavanju opusa arhitekte Dragiše Brašovana, koji zauzima posebno mesto u periodu pre i posle Drugog svetskog rata.

Nazivaju ga kreativnim arhitektonskim genijem, pionirom srpske moderne arhitekture, koji je ostavio bogato arhitektonsko nasleđe: Genčićeva kuća (danas Muzej Nikole Tesle), kafana „Ruski Car“, zgrada Državne štamparije (danas Zgrada BIGZ-a) i hotel „Metropol“ u Beogradu.

Takođe, on je projektovao zgradu Komande vazduhoplovstva u Zemunu, zgradu Banovine (danas Vlada AP Vojvodine) i zgradu Glavne pošte u Novom Sadu, kao i paviljone sa Svetskih izložbi u Barseloni i Milanu.

Brašovan je rođen 1887. godine u Vršcu, u kome je završio osnovnu i srednju školu. Napušta rodni grad i odlazi 1906. godine u Budimpeštu gde upisuje Arhitektonski fakultet Tehničkog univerziteta i tamo će raditi u poznatom Arhitektonskom ateljeu Teri i Poganj.

Nakon Prvog svetskog rata prihvata mesto gradskog arhitekte u Velikom Bečkereku i zato se nalazi u ovim krajevima i nekoliko njegovih objekata kao što su Zgrada Srpske banke, Sokolski dom i Srpska pravoslavna crkva Vavedenja Bogorodičinog u Orlovatu.

Prelomni trenutak u njegovom razvoju, kao i u smeru državnog stila u arhitekturi, desiće se nakon poziva kralja Aleksandra I Karađorđevića da osmisli paviljon u modernom stilu sa kojim je se Kraljevina SHS predstavila na Svetskom sajmu u Barseloni 1929. godine.

Muzej nauke i tehnike, koji čuva istoriju arhitekture i građevinarstva na našim prostorima, prepoznao je značaj ovog istraživanja i podržao inicijativu koja je upotrebom novih tehnika i tehnologija pomerila granice u cilju sticanja novih saznanja veoma značajnih za istoriju nauke, umetnosti i tehnike.

(Tanjug)

Pratite Krstaricu i preko mobilne aplikacije za Android i iPhone.